Προσανατολισμός και πλοήγηση με χάρτη και πυξίδα

Προσανατολισμός είναι η εύρεση της θέσης μας στο χώρο.

Πλοήγηση είναι η δυνατότητα να ξέρουμε πως κινούμαστε σε συγκεκριμένη κατεύθυνση στο χώρο. Ένας χάρτης και μια πυξίδα είναι ότι χρειαζόμαστε για να σχεδιάσουμε την πορεία μας

Προσανατολίστε τον χάρτη

Όταν διαβάζετε έναν χάρτη, πρέπει να είστε σε θέση να αντιπαραβάλετε αυτό που βλέπετε στο χάρτη με αυτό που βλέπετε στο πεδίο και ανάποδα. Για να το κάνετε αυτό πρέπει πρώτα να προσανατολίσετε τον χάρτη σωστά.

Μόλις ορίσετε την απόκλιση (Theursaminor.eu – Οδηγίες χρήσης πυξίδας) ο προσανατολισμός του χάρτη είναι απλή υπόθεση

1. Τοποθετήστε την πυξίδα σας στο χάρτη με την κατεύθυνση του βέλους ταξιδιού που δείχνει προς τα πάνω του χάρτη.

2. Περιστρέψτε τη στεφάνη έτσι ώστε το Ν (Βορράς) να είναι στη ίδια ευθεία με το βέλος κατεύθυνσης πορείας .

3. Ευθυγραμμίστε τη βάση της πυξίδας με την αριστερή ή τη δεξιά άκρη του χάρτη (Η κατεύθυνση του βέλους κατεύθυνσης πορείας πρέπει να εξακολουθεί να δείχνει προς την κορυφή του χάρτη.)

4. Στη συνέχεια, ενώ κρατάτε και τον χάρτη και την πυξίδα σταθερή, περιστρέψτε το σώμα σας μέχρι το κόκκινο άκρο της μαγνητικής βελόνας να μπει μέσα στο περίγραμμα του βέλους προσανατολισμού. (Το κόκκινο στο κόκκινο)

Τώρα ο χάρτης είναι προσανατολισμένος σωστά και μπορείτε να εντοπίσετε κοντινά σημεία αναφοράς πάνω του. Αυτή η οπτική αναγνώριση δεν χρειάζεται να είναι ακριβής και είναι πολύ χρήσιμη γιατί μας επιτρέπει να κατανοήσουμε το πεδίο και να σχεδιάσουμε τις κινήσεις μας. Εξοικειωθείτε με τον χάρτη και το περιβάλλον προτού ξεκινήσετε την πεζοπορία σας. Ελέγξτε συχνά τον χάρτη σας. ειδικά σε μεγάλες πεζοπορίες. Το να ξέρεις που βρίσκεσαι είναι πιο εύκολο από το να ψάχνεις να βρεις που είσαι χαμένος.

Χάραξη πορείας στον χάρτη

Για να χαράξουμε την πορεία μας στον χάρτη , πρέπει να ξέρουμε που είμαστε και να ξέρουμε που θέλουμε να πάμε και να είμαστε σε θέση να αντιστοιχίσουμε αυτά τα σημεία στον χάρτη (Theursaminor.eu – Βασικές οδηγίες ανάγνωσης πεζοπορικού χάρτη). Υπάρχει όμως περίπτωση , να μην ξέρουμε που είμαστε , oπότε τα πράγματα περιπλέκονται λίγο. Ας ξεκινήσουμε με την πρώτη περίπτωση.

A. Χάραξη πορείας όταν ξέρουμε που είμαστε

Ένα αζιμούθιο είναι ένας ακριβής τρόπος να περιγράψουμε μια κατεύθυνση. Για παράδειγμα, αντί να κατευθυνθείτε “βορειοδυτικά” για να φτάσετε στην θέση κατασκήνωσης, μπορείτε να ακολουθήσετε αζιμούθιο 3150 μοίρες. (Theursaminor.eu – Οδηγίες χρήσης πυξίδας). Τα αζιμούθια έχουν πάντα σχέση με μια συγκεκριμένη τοποθεσία. Ακολουθώντας το ίδιο αζιμούθιο από δύο διαφορετικά μέρη δεν θα σας οδηγήσει στον ίδιο προορισμό.

Α.1 Παίρνοντας ένα αζιμούθιο από το χάρτη

Χρησιμοποιήστε ένα αζιμούθιο για να φτάσετε σε ένα σημείο αν ξέρετε πού βρίσκεστε στον χάρτη:

1.Τοποθετήστε την πυξίδα σας στο χάρτη, έτσι ώστε η ευθεία πλευρά της βάσης της να ενώνει την τρέχουσα θέση σας (1a) και τη θέση του προορισμού σας όπως πχ η θέση κατασκήνωσης (1b).

2. Βεβαιωθείτε ότι η κατεύθυνση του βέλους κατεύθυνσης πορείας δείχνει τη γενική κατεύθυνση της θέσης κατασκήνωσης (δηλαδή η πυξίδα δεν είναι ανάποδα).

3. Τραβήξτε τώρα τη στεφάνη μέχρι να ευθυγραμμιστούν οι γραμμές προσανατολισμού της πυξίδας με τις γραμμές πλέγματος Βορρά –Νότου του χάρτη και / ή τις αριστερές και δεξιές άκρες του χάρτη σας. (Βεβαιωθείτε ότι το σημείο του Βορρά (Ν) στο καντράν δείχνει βόρεια στο χάρτη, όχι νότια.)

4. Δείτε τον δείκτη μετρήσεων για να διαβάσετε το αζιμούθιο που μόλις καταγράψατε.

Τώρα είστε έτοιμοι να ακολουθήσατε υο αζιμούθιο για να πάτε στον προορισμό σας:

5. Κρατήστε την πυξίδα με την κατεύθυνση του βέλους κατεύθυνσης πορείας να δείχνει μπροστά σας.

6. Περιστρέψτε το σώμα σας έως ότου το κόκκινο άκρο της βελόνα είναι μέσα στο βέλος προσανατολισμού. To πισω άκρο του βέλους κατεύθυνσης πορείας, δείχνει τώρα το αζιμούθιο που μετρήσατε. Ακολουθήστε το για να πάτε στον προορισμό σας.

Α.2 Παίρνοντας ένα αζιμούθιο στο πεδίο

Μπορείτε επίσης να χρησιμοποιήσετε ένα αζιμούθιο από το πεδίο για να βρείτε πού βρίσκεστε στον χάρτη .

1. Βρείτε ένα σταθερό σημείο που μπορείτε να αναγνωρίσετε στον χάρτη.

2. Κρατήστε την πυξίδα σας επίπεδη το βέλος κατεύθυνσης πορείας να δείχνει απέναντι σας και κατευθείαν στο σταθερό σημείο.

3. Γυρίστε τώρα τη στεφάνη μέχρι το κόκκινο άκρο της βελόνας της πυξίδας να βρίσκεται μέσα στο βέλος προσανατολισμού.

4. Δείτε τον δείκτη μετρήσεων για να διαβάσετε το αζιμούθιο που μόλις καταγράψατε.

Τώρα μεταφέρετε το αζιμούθιο στον χάρτη για να βρείτε την θέση σας :

5. Τοποθετήστε την πυξίδα σας στο χάρτη με την πάνω γωνία της πάνω στο σταθερό σημείο.

6. Βεβαιωθείτε ότι το βέλος κατεύθυνσης πορείας συνεχίζει να δείχνει στη γενική κατεύθυνση προς το σταθερό σημείο (6a), περιστρέψτε ολόκληρη την πυξίδα μέχρι οι γραμμές προσανατολισμού της πυξίδας να ευθυγραμμιστούν (6b) με τις γραμμές πλέγματος Βορρά –Νότου του χάρτη. Βεβαιωθείτε ότι το σημείο του Βορρά (Ν) στο καντράν δείχνει βόρεια στο χάρτη, όχι νότια (6c).

7. Τώρα σχεδιάσετε μια γραμμή στο χάρτη (7a) που ξεκινάει από την πάνω γωνία της πυξίδας σας . Το σημείο όπου η γραμμή από το σταθερό σημείο τέμνει το μονοπάτι σας είναι η τοποθεσία σας (7b)

Β. Χάραξη πορείας όταν δεν ξέρουμε που είμαστε

Όταν δεν ξέρουμε τη θέση μας και έχουμε χαθεί, το πρώτο μέλημα μας είναι να βρούμε που είμαστε. Αφού βρούμε που είμαστε μπορούμε να χαράξουμε την πορεία μας. Η παραπάνω διαδικασία “Εύρεση αζιμούθιου στο πεδίο” δεν είναι αρκετή. Κι αυτό γιατί η θέση μας θα μπορούσε να είναι οπουδήποτε πάνω στη γραμμή που ενώνει το σταθερό σημείο με εμάς.

Εύρεση θέσης στο χάρτη – τριγωνισμός

Εάν δεν είστε κάπου που γενικά γνωρίζετε , όπως ένα μονοπάτι, ή είστε σε ένα μονοπάτι, αλλά δεν ξέρετε πού ακριβώς , μπορείτε να βρείτε πού βρίσκεστε στο χάρτη χρησιμοποιώντας πολλαπλά αζιμούθια. Αυτή η μέθοδος ονομάζεται “Τριγωνισμός”. Για να γίνει αυτό, πρέπει να χρησιμοποιήσετε τη διαδικασία “A.2 Παίρνοντας ένα αζιμούθιο στο πεδίο” και να ακολουθήστε τα ίδια βήματα για να πάρετε αζιμούθιο για ένα δεύτερο και ένα τρίτο σταθερό σημείο, κατά προτίμηση εκείνα που απέχουν τουλάχιστον 600 μοίρες μακριά από το πρώτο σταθερό σημείο (και μεταξύ τους) . Μεταφέρετε τις ενδείξεις στο χάρτη. Εάν οι μετρήσεις σας είναι απολύτως σωστές, οι γραμμές που θα σχεδιάσετε θα συναντηθούν σε ένα μόνο σημείο. Αυτό το σημείο είναι και η θέση σας. Εάν οι μετρήσεις σας δεν είναι απολύτως σωστές, (αυτό μπορεί να συμβεί πολλές φορές), οι τρεις γραμμές θα σχηματίσουν ένα μικρό τρίγωνο. Σε αυτή την περίπτωση η τοποθεσία σας βρίσκεται κάπου σε αυτή τη μικρή περιοχή. Όπως μπορείτε να καταλάβετε, όσο μικρότερο είναι το τρίγωνο τόσο πιο ακριβής είναι η θέση σας. Έτσι, αν σχεδιάσετε ένα μεγάλο τρίγωνο, πρέπει να επανελέγξετε τις μετρήσεις σας επειδή έχετε κάνει κάτι λάθος κατά τη διάρκεια της διαδικασίας.

Γενικές παρατηρήσεις

ΠΡΟΣΟΧΗ ! Για τη χάραξη της πορείας δεν πρέπει πάντα να επιλέγεται η συντομότερη διαδρομή από πλευράς προβολικής απόστασης στο χάρτη. Κριτήριο για τη χάραξη της πορείας πρέπει να είναι η συνολική μορφολογία της διαδρομής που λαμβάνει υπόψη την υψομετρική διαφορά, τις ενδεχόμενες τεχνικές δυσκολίες, την ύπαρξη ή όχι νερού, την ανάγκη διανυκτέρευσης και πάνω απ΄ όλα τη σύνθεση, τη δυναμική και την εμπειρία της ομάδας. Η πορεία είναι καλύτερα να σχεδιάζεται σε κομμάτια ώστε να μπορεί να επαληθευτεί η ορθότητά της από σταθερά σημεία πού έχουμε από πριν επιλέξει. Η σωστή προετοιμασία της διαδρομής είναι από τα σπουδαιότερα στοιχεία μίας σωστής και ασφαλούς δραστηριότητας. Τα βασικά σημεία προσοχής είναι:

Σχεδιασμός της διαδρομής και διαχωρισμός της σε επιμέρους τμήματα. Χρησιμοποιούμε το χάρτη για να αποκτήσουμε εικόνα σχετική με το ανάγλυφο και τις υψομετρικές διαβαθμίσεις.

Συλλογή πληροφοριών σχετικών με τη διαδρομή από βιβλιογραφία, ταξιδιωτικούς οδηγούς, περιοδικά. Και από φίλους πεζοπόρους πού πιθανά να έχουν κάνει τη διαδρομή. Ζητούμενο από τα παραπάνω είναι να γνωρίζουμε την ανάγκη χρήσης ιδιαίτερου εξοπλισμού ή τις δυσκολίες της διαδρομής.

Πρόβλεψη καιρού

Επιτόπου συλλογή πληροφοριών από κατοίκους της περιοχής, αν είναι εφικτό

Πλήρη επίγνωση των δυνατοτήτων της ομάδας.

Πηγές : www.rei.com

www.compassdude.com

www.americanhiking.org